#17 Zarząd i wspólnicy: Jak działa zakaz konkurencji w spółce z o.o.?
Zakładając spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, wspólnicy i członkowie zarządu mają wspólny cel- osiąganie zysków i rozwój firmy. Czasem jednak w praktyce dochodzi do sytuacji, które podważają zasady współpracy, takie jak działania konkurencyjne ze strony wspólników czy członków zarządu. Jak wygląda kwestia zakazu konkurencji w spółce z o.o.? Jakie kroki warto podjąć, aby uniknąć konfliktów?
Wolisz słuchać?
Jesteśmy też dostępni na Spotify i Apple Podcast.
Czy w spółce z o.o. występuje zakaz konkurencji?
Teoretycznie zakłada się, że wspólnicy i członkowie zarządu współpracują dla jej dobra. Jednak zdarzają się sytuacje, w których jeden ze wspólników lub członek zarządu podejmuje działania konkurencyjne.
Członkowie zarządu
W przypadku członków zarządu zakaz konkurencji jest uregulowany wprost w Kodeksie spółek handlowych (art. 211). Członek zarządu nie może prowadzić działalności konkurencyjnej wobec spółki ani uczestniczyć w spółkach konkurencyjnych jako wspólnik czy członek organów. Jeżeli jesteśmy członkiem zarządu i jednocześnie mamy udziały w innych spółkach, które mogłyby być potraktowane jako spółki konkurencyjne, wówczas jako członek zarządu powinniśmy od razu zapytać, czy obejmując funkcję członku zarządu wspólnicy i spółka nie będzie miała nic przeciwko temu, abyśmy byli w spółce i np. świadczyli podobne usługi w ramach własnej działalności gospodarczej. W przypadku zamiaru podjęcia takich działań konieczne jest uzyskanie zgody wspólników lub odpowiedniego organu spółki. Taka regulacja może być również przewidziana w umowie spółki.
Wspólnicy
W przypadku wspólników kwestia zakazu konkurencji jest bardziej złożona. W polskim prawie nie istnieje przepis nakładający na wspólników spółki z o.o. zakaz konkurencji. W praktyce oznacza to, że wspólnik może prowadzić działalność konkurencyjną, chyba że taki zakaz został wyraźnie uregulowany w umowie spółki. Właśnie na etapie zakładania spółki warto omówić tę kwestię i zabezpieczyć interesy firmy poprzez:
- wprowadzenie zakazu konkurencji do umowy spółki
- ustalenie kar umownych za naruszenie zakazu
- przewidzenie możliwości wyłączenia wspólnika w przypadku naruszenia zasad współpracy
PRZYKŁAD
W spółce z o.o., w której jest trzech wspólników i dwóch członków zarządu, po kilku latach jeden ze wspólników zaczął świadczyć usługi konkurencyjne na własny rachunek. Choć jego działania wywołały oburzenie pozostałych wspólników, okazało się, że brak zapisów o zakazie konkurencji w umowie spółki uniemożliwia podjęcie działań prawnych przeciwko niemu.
Kiedy mamy do czynienia z konkurencją?
Za działalność konkurencyjną uznaje się oferowanie podobnych produktów lub usług do podobnej grupy klientów, na podobnym terytorium. Warto pamiętać, że terytorium nie oznacza jedynie konkretnego miasta czy regionu, ale przestrzeń, w której usługi są oferowane. Przykładowo dwa biura rachunkowe, jedno z siedzibą w Gdańsku, drugie w Krakowie, mogą konkurować, jeśli świadczą usługi online.
Co zrobić, aby uniknąć konfliktów?
- Omów zasady współpracy już na etapie zakładania spółki. Nie odkładaj trudnych rozmów na później.
- Uwzględnij zakaz konkurencji w umowie spółki. Możesz to zrobić poprzez konkretne zapisy oraz ustalenie konsekwencji naruszeń.
- Zwróć uwagę na sytuację członków zarządu. Jeśli członek zarządu chce prowadzić działalność konkurencyjną, powinien wcześniej uzyskać zwolnienie z zakazu konkurencji.
Podsumowanie
Zakaz konkurencji w spółce z o.o. To temat, który warto dokładnie przeanalizować na etapie tworzenia spółki. Brak odpowiednich zapisów w umowie może prowadzić do konfliktów i strat finansowych. Lepiej zabezpieczyć interesy firmy od razu niż zmagać się z problemami w przyszłości. Jeśli macie Państwo pytania dotyczące zakazu konkurencji w spółce z o.o. zapraszamy na bezpłatną konsultację.
O autorce
Magdalena Biedrzycka
adwokat biznesu, założycielka Biznesteki
Misją Magdy jest zwiększanie świadomości prawnej przedsiębiorców.
Od lat wspiera swoją wiedzą, doświadczeniem i pomysłowością przedsiębiorców w zakresie umów, spółek (w szczególności sp. z o.o.), prowadzi procesy sądowe, doradza menadżerom, członkom zarządu i właścicielom firm.
Dla spółki z o.o.
Podoba Ci się ten artykuł? Podziel się nim!



